İnsan Kaynakları Yönetiminin Fonksiyonları

insan kaynaklari yonetiminin fonksiyonlari

Her işletmenin bünyesinde bulundurduğu bir departman olan insan kaynakları yönetim departmanının da birçok fonksiyonu bulundurmaktadır. İnsan kaynakları yönetim departmanının fonksiyonları kısaca şu şekilde açıklanabilir:

İlk olarak, insan kaynakları planlaması yapmak en önemli basamaktır. Bir işletme yönetim mekanizmasını geliştirmeden önce bir plan ve program çizmesi gerekmektedir. Kısaca planlama basamağı, taslak belirleme basamağıdır. İnsan kaynakları planlaması yapmak, insan kaynakları yönetiminde doğru organize yapmak için ilk basamaktır. İnsan kaynakları planlamasında yapılması gereken en önemli nokta, işletme içerisinde olması gereken uygun sayıda çalışan gereksiniminin saptanmasıdır.

İnsan kaynakları yönetiminde, gereksinimlerin saptanmasından sonraki aşamada ilk olarak işletmelerdeki organizasyonun amaçlarına ulaşması için gerek duyulan insan kaynağı ihtiyaçları tahmin edilir, daha sonra insan kaynakları yönetiminin piyasası analiz edilerek iş gücü arzı ile ilgili veriler elde edilmeye çalışılır.

Kısacası bu basamağa ise örgütleme denir. İlk adımda çizmiş olduğumuz taslağı, kimlerin gerçekleştireceği ve nasıl gerçekleştireceği ile ilgili bir süreç mekanizmasıdır.  İnsan kaynakları yönetim departmanında bir diğer basamak ise iş analizi yapmak ve bu analizlerin tanımlarını belirtmektir. İş analizi yapmak ve bu analizlerin tanımlarını belirleme; bir işletmedeki çalışanların yapmış oldukları işin niteliği, niceliği, gerekleri ve çalışma koşullarını bilimsel yöntemlerle incelemek olarak tanımlanabilir. İnsan kaynakları yönetim departmanı açısından bir işletme içerisinde gerçekleşen iş analizinin amaçları, işlerle ilgili ayrıntılı bilgilerin toplanması, işin doğru tanımının yapılması ve işi yapacak insan gücünün doğru işte çalıştırılmasıdır.

Bir işletmedeki çalışanların doğru pozisyonlarda çalışması işletme başarısı için çok önemlidir ve bu basamakta insan kaynakları yönetimi, doğru çalışanı doğru pozisyonda çalıştırmaktır. Çalışanları doğru pozisyonda çalıştırabilmek için, işletmede yapılan işler ayrı ayrı ve ayrıntılı biçimde incelenir, işin özellikleri ortaya konur ve formlar üzerinde tanımlar yapılır.

İnsan kaynakları yönetiminin bir diğer fonksiyonu ise insan kaynaklarını seçme ve yerleştirmedir.  İnsan kaynaklarını seçme ve yerleştirmeden kısaca bahsedecek olursak, insan kaynakları yönetiminin en zor fakat en önemli işlevini işletme için insan kaynaklarını bulma ve seçme süreci oluşturmaktadır. Bu aşamada ise, öncelikle işletmeler de gerçekleşen işlerin niteliği belirlenir, daha sonra bu işlerde çalışan gereksinimleri, niteliği ve unvanlar saptanır, görüşme, teknik deneme ve psikoteknik uygulama, sağlık denetimi yapılır, adayın gireceği işe ilgisi ölçülür, işe yeni alınan çalışanın işe alışması ve işletmeyle bütünleşmesi sağlanır. İşe alınanların adaptasyon süreci de bu basamağa dahil edilebilir.

İnsan kaynakları yönetim fonksiyonlarının bir diğer işlevi ise, eğitim ve kariyer geliştirmedir. İşletmelerde eğitim ve kariyer geliştirmesi, insan kaynağının eğitimi, bir taraftan çalışanın eski yeteneklerini günün koşullarına uygun duruma getirmeyi, diğer taraftan da onlarda yeni beceriler geliştir. Eğitim ve kariyer geliştirmesinde asıl amaç, mevcut personelin daha verimli çalışması için işletme içinde ve dışında çeşitli eğitim programları düzenlenmesidir.

Ayrıca bu aşamada, işletmelerdeki çalışanların kişi ve örgüt açısından kariyer gelişim planları hazırlanır. İnsan kaynakları yönetim fonksiyonlarının bir diğer işlevi ise çalışanların performans değerlendirmesini yapabilmektir. İşletmelerin performans değerlendirmesini yapmak, kısaca performans değerlemesi iş görenin başarısını ölçmektir. İşletmelerdeki çalışanların performans değerlemesi yapması ile insan gücü planlaması envanterinin hazırlanması, eğitim gereksinmesinin saptanması, çalışan ile yönetim ilişkisinin geliştirilmesi ve motivasyonun artırılması amaçlanır.

Performans değerlendirmenin başarılı olması için kriterlerinin açık ve anlaşılır olması ön planda tutulmalıdır. Ek olarak, insan yönetim kaynakları fonksiyonları ve işletme fonksiyonları arasında temel farklar bulunmaktadır ve bu iki fonksiyon türü birbirleri ile sık sık karıştırılmaktadır.

İnsan kaynakları yönetim fonksiyonları ile işletme fonksiyonları arasındaki temel farklardan kısaca bahsetmemiz gerekirse, işletme fonksiyonları üretim, pazarlama, muhasebe, yönetim, halkla ilişkiler, insan kaynakları gibi fonksiyonları bünyesinde barındırır.  Ek olarak işletme fonksiyonları içerisinde örgütsel çatışma, kriz gibi kavramlar bulunur. Sizin de anlayacağınız üzere insan kaynakları yönetimi işletmenin bir dalıdır. İşletme fonksiyonları, insan kaynakları yönetim departmanından çok daha kapsamlı bir departmandır ve bu departmanda da insan kaynakları yönetim departmanına ihtiyaç duyar. İnsan kaynakları yönetiminde ise, bireysel nitelikler, örgütsel özellikler, iş nitelikleri gibi kavramlar bulunmaktadır. İşletme fonksiyonları ve insan kaynakları fonksiyonları birbirleri ile karıştırmamalıdır.